Havana Kahvesi

Bur Said Caddesi ile Arjantin Caddesi’nin kesiştiği köşede, Yusuf el-Azma Meydanı ile Hicaz Garı arasında iki katlı bir kahvehane duruyor. 1945’te açıldı. Şam’ın yazan ve tartışan tarafı yarım yüzyıl boyunca bu salonda oturdu; duvarlardaki fotoğraflar hâlâ o müdavimleri gösteriyor. Masalarda tavla ve satranç, tepsilerde çay, kahve ve nargile.

Nasıl gidilir

Merkezde, Hicaz Garı ile Yusuf el-Azma Meydanı arasındaki hat üzerinde. Adres iki türlü söyleniyor: haritalar Sarûca mahallesini ve Arjantin Caddesi’ni yazıyor, Arapça kaynaklar Bur Said Caddesi diyor. İkisi aynı kavşak. Kapıyı bulamazsan çevrede “mukha el-Hâvânâ” demen yetiyor.

Ne içilir, ne yenir

Çay, kahve ve nargile. Kahve rafı ayırt edici olan: Arap usulü fincan kahve ile Fransız ve İtalyan usulü demlemeler aynı menüde yan yana duruyor. Sabahları Şam kahvaltısı veriliyor — humus, fetteh, ful. Alt kat büyük salon, üst kat aile katı olarak ayrılmış.

Kimlerin kahvesiydi

1940’lar ve 1950’ler boyunca Havana, Arap edebiyat dünyasının Şam’daki buluşma yeriydi. Şam’dan Muhammed el-Mağut, Adonis, Zeki el-Arsuzî ve Sıdkî İsmail; dışarıdan Bedir Şakir es-Seyyab, Abdulvehhab el-Beyatî, Muhammed Mehdi el-Cevahirî, Muzaffer en-Nevvab ve Mısırlı Ahmed Abdulmutî Hicazî. Mısırlı müdavimler burayı Kahire’deki Fişâvî’ye benzetiyordu. O dönemde yerin adı Mûkha er-Reşîd’di ve 1947’de bir siyasi partinin kuruluş kongresi bu salonda toplandı.

Mağaza olmaktan nasıl döndü

1980’lerin ortasında bir müteahhit binayı satın aldı ve mağazaya çevirmek istedi. Turizm Bakanlığı kamulaştırdı, restorasyonu Cham Hotels üstlendi, kahvehane kahvehane olarak kaldı. Bugün oturduğun mobilyanın bir bölümü o restorasyondan öncesine ait.

Ne zaman gidilir

Sabah kahvaltı saatinde salon sakin ve ışık iyi. Akşamüstünden geceye doğru masalar doluyor, tavla sesi yükseliyor. Garsonlardan biri 20 yıldır aynı salonda çalışıyor. Tek bardak çayla saatlerce oturmak burada olağan; kimse masayı boşaltmanı beklemiyor.