Arîka Mağarası: Lecat’in Lav Tüneli

Arîka Mağarası, Lecat bazalt alanının orta-güney kesimindeki Arîka köyünün tam ortasında, yaklaşık 10 metre derinliğinde bir çukurun dibinden girilen volkanik bir mağara. Aslında bir lav tüneli: akan lavın dış yüzü soğuyup kabuk bağlarken içi akmayı sürdürmüş ve geride bir koridor kalmış. Araştırmacılar oluşumunu 450 bin yıl kadar öncesine tarihliyor. İçeride sıcaklık yıl boyu 17 derece.

Nerede ve nasıl girilir

Arîka, Süveyda’nın yaklaşık 24 kilometre kuzeyinde. Mağaranın ağzı köyün ortasındaki çukurda: önce çukurun dibine iniliyor, giriş oradan. Mağara aydınlatılmış.

İçeride ne var

Arapça kaynaklara göre mağara, her biri 440 ile 450 metre uzunluğunda üç bölümden oluşuyor. Aralarında doğal dehlizler ve kaya oluşumları var; en uzun hattı 1460 metreye ulaşıyor. Kayaların arasından su sızıyor. İngilizce kaynaklar ise uzunluğu 2 ile 3 kilometre arasında veriyor ve mağarayı güney Suriye’nin bilinen en büyük mağarası sayıyor. Kesin ölçü kaynaktan kaynağa değişiyor.

Ne kadar sürer

Bir saat kadar. Çukura iniş ve üç bölümü yürümek bu süreye sığıyor.

Köyde başka ne var

Arîka’da bir tepenin üstünde Ammar bin Yasir’e adanmış bir makam, Bizans döneminden kalma evler ve Deyr Arîka denen bir manastırın kalıntısı var.

Neyi kaçırma

Kayaların arasından sızan suyu. Yukarıda kuru bir bazalt arazi uzanıyor; aşağıda, mağaranın içinde su taşın arasından süzülüyor.

Bugünkü hâli

Arîka, temmuz 2025’te Süveyda’daki Dürzi-bedevi çatışmalarının merkezlerinden biriydi. Mağaranın bugün açık olup olmadığı, aydınlatmanın çalışıp çalışmadığı ve köye erişim doğrulanamıyor. Bu sayfa mağaranın ne olduğunu anlatıyor; bugün gidilebileceğini söylemiyor.