Halep Mar Efrem Katedrali

Süleymaniye’de, Halep ve çevresi Süryani Ortodoks metropolitliğinin merkezi. Katedral 1926’da açıldı — yani şehrin Hristiyan yapıları arasında genç sayılır, ve bunun somut bir sebebi var: cemaat 20. yüzyıla Halep’te kilisesiz girdi.

Nasıl gidilir

Süleymaniye Caddesi hattında; Aziz Yusuf Keldani Katedrali ve Şehitler Kilisesi aynı mahallede, yürüme mesafesinde. Yapı ana caddeden görünüyor ama önündeki ağaçlar cepheyi kısmen kapatıyor.

Ne kadar sürer

Yarım saat. İç mekân tek turda geziliyor; zamanın çoğu kubbenin altında geçiyor.

Ne görülür

Süryani Ortodoksların Cdeyde’de kendi bahçesi olan küçük bir kilisesi vardı ve Pietro Della Valle onu, dört kiliseli avlunun yanında anlatıyor. 18. yüzyılda Avrupa misyonlarının etkisiyle Halep’teki Süryani Ortodoksların çoğu — piskopos ve papazların büyük bölümü dahil — Katolikliğe geçti; Ortodoks metropolitliği kapatıldı ve kalanlar Şam’a bağlandı. 1895’te Diyarbakır’da yaşanan katliamların ardından Diyarbakır, Mardin ve Urfa’dan gelen göçmenler cemaati yeniden büyüttü ve yeni kilise projeleri başladı. Cemaatten biri 1924’te Süleymaniye’de bir arsa bağışladı, bir yıl sonra sunak yapıldı ve katedral 1926’da açıldı. Kubbe ile çan kulesi 1965’teki genişletmede eklendi. Metropolit Yuhanna İbrahim yapıyı 1983’te onarttı, 1995’te bir kez daha genişletti; yeni sunaklar ve mezarlar yaptırdı, duvarları mermerle kaplattı.

Neyi kaçırma

Kubbenin içi. Kubbeye bakan yüzeyde eski yağlıboya panolar var ve aşağıdan bakmadan fark edilmiyor. Katedralin çevresindeki küçük makamlarda Halep ikona okulundan ikonalar duruyor; koleksiyonda eski Süryanice litürji el yazmaları da var.

Bugünkü hâli

Katedral ayin için kullanılıyor ve metropolitlik merkezi olma işlevini sürdürüyor. Mar Efrem yortusu Büyük Perhiz’den sonraki ilk pazar kutlanıyor; o gün kilise dolu oluyor. Eski Süryani Mahallesi’ndeki Mar Corcis Kilisesi de aynı metropolitliğe bağlı, yani iki mahalle tek cemaatin iki ucu.