Halep’te Cdeyde’den çarşıya: dört durakta konaklar ve han

Cdeyde, Halep’in sur dışında kurulmuş mahallesi; on beşinci yüzyıldan beri şehrin bu yakasının merkezi. Bu yürüyüş meydandan başlıyor ve güneye, sur içine iniyor: toplam 2000 metre, dört durak. Gördüklerin hep aynı şeyi söylüyor — Halep’te zenginlik sokağa değil avluya bakar. Dört kapının dördü de dar. Arkalarındaki avlular değil.

Yol

Sahat el-Hatab’dan başla. Meydan taş döşeli, 2500 metrekare, ortasındaki ağacın dibi yuvarlak bir oturma bordürüyle çevrili. Meydandan kuzeye, el-Kayali sokağına gir: Beyt Gazale 250 metre, üç dakika, sokağın sağında. Karşı cephedeki ahşap cumbalar iyi bir işaret; konağın kendi kapısı iki lambanın arasındaki dar kemer. Sonra güneye dön ve sur içine geç: Beyt Cumblat 780 metre, on dakika, Farafira’nın dar sokaklarında. Tabela yok, son yüz metreyi sorarak bulmak normal. Oradan güneye devam et: Han el-Vezir 960 metre, on iki dakika, Medine Çarşısı’nın doğu kanadında.

Zamanlama

09:00’da meydanda ol. Sabah dükkânlar yeni açılıyor ve çevredeki cepheler ışığı karşıdan alıyor; kırk beş dakika yeter. 10:00’da Beyt Gazale’nin kapısındasın. Ana avlunun kuzey cephesi baştan aşağı oymalı ve o oyma dik ışıkta düzleşiyor — sabah bakmanın sebebi bu. 10:45’te güneye yürü. Beyt Cumblat’ta yarım saat: avludaki havuz, karşısındaki dev eyvan ve eyvanın çinisi sökülmüş yüzeyleri. 11:30’da Han el-Vezir’in taçkapısındasın. Öğle saatlerinde çarşı canlı ve handan çarşıya geçmek bir adım.

Dikkat

Dört durağın üçünde kapı her gün açık değil. Beyt Gazale’de onarım sürüyor ve içeri girilip girilemeyeceği değişiyor, Beyt Cumblat izne bağlı, Han el-Vezir’in iç kısımlarında çalışma var — sonuncusunu esnafa sor. Meydanın altında 2015’te patlatılan tüneller çevredeki yapıları yıktı; döşeme 2021’de başlayan onarımla yenilendi, ama boş cepheler ile onarılmış cepheler hâlâ yan yana duruyor ve bazı sokaklar kapalı olabiliyor. Yol tabelasız; mahalleliye sormak burada normal ve işe yarıyor. Sokaklar dar, zemin taş ve yer yer bozuk. Cdeyde yaşayan bir mahalle: avlulara izinsiz girilmiyor, kapı önlerinde fotoğraf çekmeden sor.