Minet el-Beyda: Ugarit’in Limanı

Lazkiye’nin 10 kilometre kuzeyinde, kumu beyaz göründüğü için bu adı almış küçük bir koy. Tunç Çağı’nda adı Mahadu idi ve Ugarit kentinin limanıydı: saraydan çıkan tabletlerin anlattığı ticaret bu koydan denize açılıyordu. Aynı yer kentin mezarlığıydı da.

Nasıl gidilir

Ras Şamra höyüğünün, yani Ugarit kazı alanının batısında, tarlaların arasından denize inen yolun ucunda. Lazkiye’den araba ile yirmi dakika. Ugarit’i gezenler koyu höyüğün batı kenarından, yükseltinin üstünden görüyor.

Bugünkü durum

Koy uzun süre Suriye donanmasının kullandığı limanlardan biri oldu ve kıyı kesimi askerî alan olarak kaldı. Serbest giriş yok; bu sayfayı gezilecek yer olarak değil, Ugarit’i anlamak için bilinmesi gereken yer olarak oku. Durum değişebiliyor, yerinde teyit et ve kapalı bir alanı zorlama.

Ne görülür

Yükseltiden bakınca koyun yuvarlak hattı, kuzeyde denize giren burun ve koyla höyük arasındaki düz tarım ovası. Kazı çukurları örtüldü, ayakta duran yapı yok. Koydan çıkan eserlerin bir bölümü Louvre’da: fildişinden bir kutu kapağı üstünde iki keçiyi besleyen tanrıça, su aygırı dişinden yapılmış ördek biçimli makyaj kutuları, Hathor tipinde pişmiş toprak heykelcikler ve Mısır üslubunda kazınmış silindir mühürler.

Neden önemli

Buradaki en eski buluntular yaklaşık 2100 yılına, en geç olanlar 1200 dolayına tarihleniyor. Mezarlıktan çıkan eşyanın büyük kısmı yabancı yapımdır — Kıbrıs, Ege, Mısır. Ugarit’i çevre kentlerden ayıran şey buydu: kentin zenginliği tarladan değil bu koydan geliyordu, alfabenin ilk örneklerini üreten yazıcılar da o ticaretin kayıtlarını tutuyordu.

Neyi kaçırma

Ugarit’te gezerken höyüğün batı ucuna kadar yürü. Kazı alanının içinden denizin göründüğü tek nokta orası ve kentin neden tam bu tepeye kurulduğu ancak oradan anlaşılıyor: liman yürüme mesafesinde, kent ise dalgadan ve baskından uzakta.