Kliçe (Cezire’nin bayram kurabiyesi)

Kliçe Cezire’nin bayram kurabiyesi. Un hamuru ince açılıyor, içine hurma ezmesi ya da ceviz konuyor, kakule ve çörek otu hamurun kendisine giriyor. İki klasik biçimi var: hurma dolu ruloyu kesince çıkan çark ve içi kapatılmış yarım ay. Suriye’de Haseke ve Deyrizor’un kendi baharatlı sürümleri var ve tepsi bayram sabahı komşuya gidiyor.

İçine ne konuyor

Üç iç yaygın: ezilmiş hurma, dövülmüş ceviz, rendelenmiş hindistan cevizi. Hurmalısında hamur rulo hâlinde sarılıp dilimleniyor, bu yüzden kesitte spiral görünüyor. Cevizli ve hindistan cevizli olanlar yarım ay kapatılıyor. Kokuyu veren şey iç değil hamur: kakule, çörek otu ve kimi evde rezene doğrudan hamura karıştırılıyor.

Üç ad, tek tepsi

Aynı kurabiyenin bölgede üç adı var. Arapça kelîce, Süryanice kleça, Kürtçe kade. Cezire’de bu üç ad aynı sokakta duyuluyor ve çoğu zaman aynı tepsiyi anlatıyor — bölgenin nüfus dokusu mutfakta böyle görünür oluyor. Ad değişiyor, hamur ve kakule değişmiyor.

Mamûlden farkı

Sitedeki mamûl kaydıyla karıştırılıyor ama iki ayrı kurabiye. Mamûl irmik hamurundan yapılıyor ve oyma tahta kalıba bastırılarak biçimleniyor; kliçe un hamurundan ve elle rulo ya da yarım ay hâline getiriliyor. Asıl ayrım kokuda: mamûlde kakule ve çörek otu yok, kliçede bunlar tanımın parçası.

Hangi bayramda çıkıyor

İki takvimde birden. Cezire’nin Süryani ve Asuri hanelerinde Paskalya ve Noel kurabiyesi; Müslüman hanelerinde Ramazan Bayramı kurabiyesi. İki durumda da tepsi evde kalmıyor, komşuya gidiyor. Aynı kurabiyenin yılda iki ayrı bayramda, iki ayrı kapıdan dolaşması bölgenin gündelik hâlinin kendisi.