Hanania Kilisesi
Şam’ın Hristiyan mahallesinde, sokak seviyesinin 5-6 metre altındaki iki odalı yeraltı şapeli. Pavlus’un vaftiz edildiği yer sayılıyor. Nasıl gidilir, ne görülür.
- Ziyaret saatleri
- Gün boyu açık, öğle saatlerinde kapanabiliyor; saatler mevsime göre değişiyor
- Giriş
- Değişken — girişte teyit et
- Süre
- 20 dakika
- En iyi zaman
- Sabah, gruplar gelmeden — merdiven tek kişilik ve iki grup aynı anda inemiyor
- Dönem
- Erken Hristiyan · Bizans temeller
- Adres
- Hristiyan mahallesi, doğu surunun içi, Eski Şehir, Şam
Hristiyan mahallesinin doğu ucunda, bugünkü sokak seviyesinin 5-6 metre altında iki küçük odadan ibaret bir şapel. Gelenek burayı Hanania’nın evi sayıyor: Elçilerin İşleri’nin 9. bölümüne göre Şam yolunda gözleri görmez olan Saul’u bulup görmesini geri veren ve vaftiz eden kişi. Taş bir merdivenden aşağı iniyorsun ve şehrin iki bin yılda yükselmiş zemininin altına giriyorsun — Şam’da gördüğün en küçük ve en çıplak ibadet mekânı, kalabalık da bunu bilmiyor.
Nasıl gidilir
Bab Şarki’den kuzeye, doğu surunun içinden yürü: 250 metre, 4 dakika. Kapı sokağa dar ve alçak açılıyor, tabelası küçük — aradığın şey bir kilise cephesi değil, duvara gömülü tek kanatlı bir kapı. Bab Tuma tarafından geliyorsan mahallenin içinden güneydoğuya inersin, mesafe benzer.
Ne kadar sürer
20 dakika. Şapel iki odadan ibaret ve dolaşılacak bir plan yok; süreyi uzatan tek şey ayin ya da bir grubun merdiveni tıkaması. Kapıda küçük bir ücret alınıyor, tutar sık değişiyor — nakit taşı.
Ne görülür
Merdivenin dibinde tonozlu iki oda var. Duvarlar sıvasız taş, tavan alçak, pencere yok; ışık lambalardan geliyor. İç odada basit bir taş sunak duruyor ve ayinler orada yapılıyor. Dış odanın duvarında Şam yolundaki düşüş, gözlerin açılması ve vaftiz sahnelerini sırayla anlatan kabartma panolar sıralı. Şapeli bugün Fransiskenler açık tutuyor; bugünkü hali 20. yüzyıldaki onarımlardan çıkıyor, altındaki taş yapıyı kaynaklar erken Hristiyan yüzyıllarına götürüyor.
Burada ne anlatılıyor
Saul Şam’a Hristiyanları toplamaya gidiyor, yolda yere yıkılıyor ve gözleri görmez oluyor. Doğru Sokak’taki bir evde üç gün kalıyor. Hanania’ya onu bulması söyleniyor; gidiyor, elini üstüne koyuyor, Saul yeniden görüyor ve vaftiz ediliyor. Sonrası Şam’dan kaçış: kapılar tutulunca surdan bir sepetle aşağı indiriliyor, o anlatı da 650 metre güneydeki Bab Kisan’a bağlanıyor. Hanania sonradan Şam’ın ilk piskoposu sayılıyor.
Neyi kaçırma
Merdivenin dibinde durup yukarı bak. Girdiğin kapı 5-6 metre yukarıda kalıyor ve aradaki fark iki bin yılda biriken Şam’ın kendisi: şapelin tabanı Roma dönemi sokak seviyesinde, bugünkü sokak onun üstünde duruyor. Çoğu ziyaretçi inip sunağa bakıyor, arkasını dönüp merdivene hiç bakmıyor.
İpuçları
- İbadet mekânı: omuz ve diz kapalı giyin, ayin sırasında fotoğraf çekme
- Merdiven dar ve basamaklar aşınmış, tutamak yok — inerken duvara yaslan
- İçerisi loş ve penceresiz; telefon kamerası çoğu karede yetmiyor
- Bab Kisan 650 metre güneyde ve aynı anlatının öbür ucu — ikisini tek yürüyüşe bağla
