Mar Tekla Manastırı, Malula

Malula’da, köyü ikiye ayıran kayalığın dibinde duran bir rahibe manastırı. Antakya Rum Ortodoks Patrikhanesine doğrudan bağlı. Buraya gelinmesinin sebebi binalardan çok arkalarındaki mağara: gelenek, Aziz Pavlus’un öğrencisi Tekla’nın ömrünü orada geçirdiğini ve orada gömülü olduğunu söylüyor. Mağarada kutsal sayılan bir kaynak var ve Hristiyanlar kadar Müslümanlar da adakla geliyor.

Hikâye ne anlatıyor

Tekla, putperest babasının gönderdiği askerlerden kaçarken önüne kaya çıkar. Dua eder, kaya yarılır ve geçer. Malula’daki dar yarık, yani el-Fec geçidi, bu hikâyeye bağlanıyor. Tekla kalan ömrünü kayanın içindeki mağarada geçirir. Kaynağın suyuna felç, romatizma ve kısırlık için şifa atfediliyor; adakla gelen Müslüman kadınlar da kaynaklarda anılıyor.

Nasıl gidilir

Manastır Malula’nın içinde, köyün alt kesiminde ve kayalığın hemen dibinde. Şam’dan Malula’ya araçla bir saatten biraz fazla sürüyor. Köyün üstündeki Mar Serkis Manastırı kuş uçuşu 400 metreye yakın; aradaki geçit iki manastırı birbirine bağlıyor ve ikisi aynı ziyarete sığıyor.

Ne kadar sürer

Bir saat. Avlu, kiliseler, mağaraya çıkan merdiven ve dam bu süreye giriyor. 14 Eylül Haç Bayramı ile 24 Eylül Aziz Tekla gününde binlerce kişi geliyor ve ziyaret uzuyor.

Ne görülür

Bugünkü yapılar katman katman yükselmiş. Mikhail el-Bureyk’in vakayinamesine göre Mar Tekla ile Vaftizci Yahya kiliseleri 1756’da yeniden yapıldı. Rus konsolosu Uspenski 1840’ta burada yalnızca dört keşiş saydı. Mağaradaki kilise 1906’da daha eski bir kilisenin kalıntısı üstüne kuruldu. Manastır binasının inşaatı 1935’te başladı, ikinci katı 1959’da eklendi. Konukevi 1934 tarihli; 1888’den kalan bir yapı da patrik konutu olarak onarıldı.

En eski ikonalar Vaftizci Yahya kilisesinde: Patrik Silvestros’un 18. yüzyıldan üç ikonası Mesih ile Vaftizci Yahya’yı, Meryem ile Tekla’yı ve Müjde’yi gösteriyor. Manastırda ayrıca 19. yüzyıldan bir ikonostas ve Kudüs okulundan Mikhail Mhanna el-Kudsi’nin dört ikonası var.

Neyi kaçırma

Ana binanın tepesindeki merdiveni. Doğrudan mağaraya çıkıyor; kaynak ve Tekla’nın mezarı orada. Dönüşte dama çık: çevredeki kayaya oyulmuş münzevi hücreleri oradan tek tek seçiliyor.

Yakın tarih

3 Aralık 2013’te Nusra Cephesi manastırdaki 12 rahibeyi rehin aldı. Rahibeler Yabrud’da tutuldu ve 9 Mart 2014’te bir takasla serbest bırakıldı. Manastır onarıldı, rahibeler 2018’de döndü ve kapılar ziyaretçiye yeniden açıldı. 2025 ve 2026 için ziyaret saatleri doğrulanamadı.