Şam’da yarım gün: baharat çarşısından Meydan’ın kapısına

Şam’ın güneyi tek bir eksen. Emevî Camii’nin altındaki baharat çarşısında başlayıp Meydan’ın kapısında biten 1200 metre, dört durak, ve dördü de turist güzergâhının bir sokak dışında. Aktar dükkânlarıyla başlıyorsun, mahalle çarşısında devam ediyorsun, bir mezarlık mescidinden geçip hac kervanının toplandığı camide bitiriyorsun.

Yol

Bzuriye’ye kuzey ucundan, Azm Sarayı hizasından gir; çarşı boydan boya kemerli metal bir örtüyle kapalı ve güneye iniyor. Midhat Paşa Çarşısı’na çıkınca karşıya geç ve güneye devam et: 410 metre sonra Şagur’un sokaklarındasın. Mahallenin omurgası Emin Sokağı ve dükkânlar o hat boyunca sıralanıyor. Şagur’dan güneye 360 metre yürüyünce Bab es-Sagir Mezarlığı’nın duvarını buluyorsun. Cerrah Camii duvarın batı yanında; tabelası yok, mezarlık duvarını referans al. Son bölüm 420 metre, mezarlıktan güneybatıya, Suveyka yönüne. Nakşibendi Camii yolun sağa kıvrıldığı yerde duruyor, siyah beyaz taş sıralarıyla.

Zamanlama

09:00’da Bzuriye’de ol. Aktarlar erken açıyor ve çarşı kokusunu o saatte en iyi taşıyor; öğleye doğru kalabalık artıyor, dar sokakta yürümek zorlaşıyor. Şagur’a 10:30 gibi gir. Mahalle işine başlamış olur ve çıkmalı üst katların gölgesi o saatte sokağa düşüyor. Cerrah Camii için yirmi dakika yeter, ama mezarlığı da geziyorsan bir saat ayır. Nakşibendi’ye öğleden sonra varmak iyi: avluyu çeviren kubbeli hücrelerin sırası ışık batıdan gelince okunuyor. Cuma günü sıralamayı bozma — iki cami de öğle namazında doluyor ve harime giremiyorsun.

Dikkat

Bu güzergâhta üç durak ibadet ve ziyaret yeri: omuz ve diz kapalı giyin, kadınlar için başörtüsü gerekiyor. Bab es-Sagir Mezarlığı sürekli ziyaretçi alıyor ve gruplar geldiğinde doluyor; fotoğraf çekerken insanların önünü kesme. Şagur’un sokakları oturulan sokaklar, avlulara bakma. Çarşıda tartı fiyat söylenmeden yapılıyor, istediğin miktarı önce söyle. Bzuriye örtüsü sayesinde yaz öğleninde serin kalıyor ama Meydan tarafında gölge yok.